Η φάμπρικα με τα εικονικά τιμολόγια και την κλοπή από τα κρατικά ταμεία μέσω της επιστροφής ΦΠΑ δεν είναι καινούριο φαινόμενο. Πλην όμως, όσο εκσυγχρονίζονται και ψηφιοποιούνται οι κρατικές υπηρεσίες άλλο τόσο εκσυγχρονίζεται και το οικονομικό έγκλημα, που βρίσκει νέα ψηφιακά παράθυρα για να κλέβει από το δημόσιο χρήμα.
Πλέον οι απάτες εκατοντάδων εκατομμυρίων ευρώ γίνονται μέσω των εργαλείων της ψηφιακής εποχής, οι ιδρύσεις εταιρειών-μαϊμού με κεφάλαιο 1 ευρώ γίνονται με ένα κλικ στο ΓΕΜΗ και μετά ανοίγει ο δρόμος για ενδοεταιρικές αεριτζήδικες συναλλαγές και «μουσαντένια» τιμολόγια, για τα οποία επιστρέφεται ανύπαρκτος ΦΠΑ στους απατεώνες και τις εγκληματικές οργανώσεις που μοιράζονται τη λεία του κρατικού χρήματος.
Νέο κύκλωμα
Αλλο ένα τέτοιο κύκλωμα αποκαλύφθηκε την περασμένη εβδομάδα και πήρε τον δρόμο της Δικαιοσύνης χωρίς να είναι βέβαιο ότι οι εγκέφαλοι τελικά θα πληρώσουν το τίμημα των πράξεών τους και όχι κάποιοι άσχετοι αχυράνθρωποι. Ουδείς, όμως, γνωρίζει πόσες τέτοιες εγκληματικές οργανώσεις δρουν ακόμα ανενόχλητες και πόσα εκατομμύρια κάνουν φτερά από τους φόρους όλων μας, παρά τα προηγμένα συστήματα που έχουν στα χέρια τους οι Αρχές.
Σύμφωνα με στελέχη των διωκτικών αρχών, οι -σχεδόν απανωτές- αποκαλύψεις των τελευταίων μηνών για τη δράση τέτοιων κυκλωμάτων αποδεικνύουν δύο πράγματα:
Πλέον οι ελεγκτικοί μηχανισμοί της χώρας «δεν παίζουν», εξοπλίζονται και κινούνται αποτελεσματικά (με χρήση myDATA, POS, AI κ.λπ.), εξαρθρώνοντας όλο και περισσότερα κυκλώματα.
Οι υποθέσεις που έρχονται στο φως αποτελούν ίσως μόνο την κορυφή του παγόβουνου, καθώς το πραγματικό μέγεθος του προβλήματος εξακολουθεί να παραμένει ανυπολόγιστο. Σύμφωνα με μετριοπαθείς εκτιμήσεις, η λεία για τις εγκληματικές οργανώσεις μπορεί να ξεπερνά το 1 ή 1,5 δισ. ευρώ τον χρόνο.
Το μόνο πραγματικό δεδομένο είναι ότι από κυκλώματα που πιάστηκαν τον τελευταίο χρόνο σε έρευνες της ΑΑΔΕ, της Δίωξης Οικονομικού Εγκλήματος της Ελληνικής Αστυνομίας και της Αρχής για το ξέπλυμα χρήματος, το ύψος της διαπιστωμένης φοροδιαφυγής ανέρχεται συνήθως σε δεκάδες εκατομμύρια ευρώ για κάθε μεμονωμένο κύκλωμα!
Σύμφωνα με πληροφορίες του «ΘΕΜΑτος», σε 29 τέτοιες περιπτώσεις που αποκαλύφθηκαν προτού τελειώσει το 2025, καταλογίστηκαν διαφυγόντες φόροι ύψους 179.886.674 ευρώ, δηλαδή λεία πάνω από 6 εκατ. ευρώ σε κάθε απάτη, κατά μέσο όρο.
Το ύψος της διαπιστωμένης φοροδιαφυγής ανέρχεται σε δεκάδες εκατομμύρια ευρώ για κάθε μεμονωμένο κύκλωμα που πιάστηκε από τις έρευνες της ΑΑΔΕ μόνο τον τελευταίο χρόνο!
Για παράδειγμα:
Εγκληματική οργάνωση -με αρχηγό πρόεδρο ποδοσφαιρικού σωματείου της Αττικής- είχε ιδρύσει πάνω από 370 εταιρείες-βιτρίνα. Μέσα στους 6-12 μήνες «ζωής» των εταιρειών αυτών, ζητούσαν να εισπράξουν επιστροφές ΦΠΑ και παρακρατούμενων φόρων εισοδήματος, ύψους 20 εκατ. ευρώ.
Η δράση της οργάνωσης ξεσκεπάστηκε από την ΑΑΔΕ τον Ιούνιο του 2025 και οι εμφανείς υπεύθυνοι κλήθηκαν για εξηγήσεις. Προτού, όμως, η ΕΛ.ΑΣ. εντοπίσει τα «μεγάλα κεφάλια» και στείλει την υπόθεση στη Δικαιοσύνη, οι λογιστές των εταιρειών ξεκίνησαν ήδη να κατεβάζουν μαζικά από το Taxisnet και την πλατφόρμα myDATA όλες τις δηλώσεις και τα τιμολόγια που είχαν αναρτήσει - και για τα οποία απαιτούσαν επιστροφές φόρων συνολικού ύψους 20 εκατ. από την Εφορία.
Σύμφωνα με πληροφορίες του «ΘΕΜΑτος», μέσα στον -συνήθως συναλλακτικά νεκρό για τις εταιρείες- Αύγουστο, διέγραψαν/ακύρωσαν παραστατικά και αξιώσεις 12 εκατ. ευρώ. Και εκτιμάται ότι ήδη πλέον «μηδένισαν» και τα 20 εκατ. ευρώ που αλλιώς θα ελάμβαναν, σε μια προσπάθεια να πέσουν στα μαλακά οι υπεύθυνοι, όταν κριθούν για απάτη στο δικαστήριο.
Αλλη υπόθεση την οποία εντόπισε τις τελευταίες ημέρες η ΑΑΔΕ -και δεν έχει ακόμα φτάσει στο ακροατήριο- αφορά εταιρεία-φάντασμα με έδρα τη Βοιωτία που προσέφερε «υπηρεσίες ενοικίασης προσωπικού» σε επιχειρήσεις στην Αθήνα. Πρόλαβε σε λίγους μήνες να εκδώσει 400 τιμολόγια αξίας 2,5 εκατ. ευρώ για δήθεν ενοικίαση εργαζομένων σε 17 εταιρείες.
Τα πρώτα στοιχεία δείχνουν ότι το κύκλωμα θα ελάμβανε επιστροφή ΦΠΑ από το κράτος 1 εκατ. ευρώ - ενώ είχε αποφύγει ασφαλιστικές και εργοδοτικές εισφορές 5 εκατ. στον ΕΦΚΑ. Πρόσφατη έρευνα της Αρχής για το ξέπλυμα υπό τον κ. Χαράλαμπο Βουρλιώτη αποκάλυψε κύκλωμα με 125 εταιρείες που είχαν εξαφανίσει ΦΠΑ και άλλους φόρους 135 εκατ. ευρώ.
Προ μηνών, ο αλγόριθμος της ΑΑΔΕ, που εντοπίζει σε πραγματικό χρόνο αχυράνθρωπους και ύποπτες τριγωνικές συναλλαγές, ανέκοψε τη δράση επιχειρηματία (logistics στην Κρήτη) προτού προλάβει να εισπράξει 20 εκατ. ευρώ. Αυτές οι υποθέσεις πιάστηκαν σχεδόν εν τη γενέσει τους, κάτι που δείχνει ότι τα ηλεκτρονικά συστήματα myDATA έχουν απογειώσει τους ελέγχους.
Απάτες
Ωστόσο, μέσα στον τελευταίο χρόνο, επίσης, εξαρθρώθηκαν κυκλώματα που έβαζαν το δάχτυλο στο μέλι επί σειρά ετών. Μεταξύ άλλων, αποκαλύφθηκαν απάτες εκατομμυρίων, όπως οι εξής:
■ Μονοπρόσωπη ΙΚΕ στη Θεσσαλονίκη, με αντικείμενο υπηρεσίες κινητής, κατά τα έτη 2015-2018, εξέδωσε 625 εικονικά τιμολόγια 170 εκατ. ευρώ, «κλέβοντας» ΦΠΑ 32,5 εκατ. ευρώ.
■ Ανώνυμη εταιρεία τηλεπικοινωνιακού εξοπλισμού στην Αθήνα, τα έτη 2012-2015, έλαβε και εξέδωσε εικονικά φορολογικά στοιχεία συνολικής καθαρής αξίας 63 εκατ. ευρώ για να εκπέσει ΦΠΑ 12 εκατ. ευρώ.
■ Μονοπρόσωπη ΕΠΕ (διαφημιστικές υπηρεσίες) στην Αθήνα, στα έτη 2021 και 2022, εξέδωσε 1.922 εικονικά φορολογικά στοιχεία συνολικής αξίας 54 εκατ. ευρώ, ενθυλακώνοντας ΦΠΑ 10 εκατ. ευρώ.
■ Μονοπρόσωπη ΙΚΕ (εμπόριο υποδημάτων) στην Αθήνα, κατά τα έτη 2018 και 2019, εξέδωσε και έλαβε εικονικά φορολογικά στοιχεία 29 εκατ. ευρώ, «εξαφανίζοντας» ΦΠΑ 5.533.600 ευρώ.
■ Αλλη ΜΙΚΕ στην Αθήνα (κατασκευής προκατασκευασμένων κτιρίων) το 2020 εξέδωσε 2.807 εικονικά τιμολόγια, αξίας 26,5 εκατ. ευρώ συνολικά, κερδίζοντας από ΦΠΑ 5 εκατ ευρώ.
«Μηχανή» που... κόβει χρήμα
Σε όλες αυτές τις περιπτώσεις, οι εγκέφαλοι δημιούργησαν έναν «γαλαξία» από εταιρείες-βιτρίνες. Οι εγκέφαλοι κινούν τα νήματα από τα πιο απίθανα μέρη: μέσα από πολυτελή γραφεία ή ακόμα και από τις φυλακές! Καταγραφές τηλεφωνικών επαφών από σωφρονιστικό κατάστημα αποκάλυψαν ότι ένας φυλακισμένος ρωτούσε κάθε μέρα αν «πιστώθηκαν χρήματα» και έδινε εντολές για την κίνηση κεφαλαίων. Ενώ, όχι σπάνια, η «ηγεσία» κάθε κυκλώματος αποτελεί αυστηρά οικογενειακή υπόθεση (αδέλφια, γονείς, παιδιά).
Σε αυτή την «underground οικονομία» δεν έχει σημασία πώς δουλεύει και τι παράγει κάποιος, αλλά πώς ξεγελά το Δημόσιο για να κερδίζει παράνομα επιδοτήσεις, επιστροφές ΦΠΑ και φόρων εισοδήματος που καταλήγουν στα μέλη των εγκληματικών οργανώσεων.
Δικογραφίες και πορίσματα ελέγχων αποκαλύπτουν πώς στήνεται το «παζλ»:
Ενα «αόρατο χέρι» ιδρύει δεκάδες επιχειρήσεις, ακόμα και αυθημερόν! Ολες αυτές μαζί θα συνθέσουν ένα πολυδαίδαλο ενιαίο δίκτυο. Δεκάδες νέες επιχειρήσεις ξεφυτρώνουν σαν μανιτάρια μέσα σε ελάχιστες ημέρες, με μια εντυπωσιακή προτίμηση στον Δεκέμβριο. Σε ένα και μόνο τέτοιο κύκλωμα που είχε δημιουργήσει πάνω από 200 εταιρείες συνολικά, οι 25 εξ αυτών δήλωσαν έναρξη στο ΓΕΜΗ, την εβδομάδα από 23/12/2025 (προπαραμόνη Χριστουγέννων) μέχρι 31/12 (παραμονή Πρωτοχρονιάς).
Ο λόγος; Να είναι έτοιμες να μπουν στο παιχνίδι από την 1η Ιανουαρίου του νέου έτους, με καθαρό φορολογικό μητρώο και έτοιμες να ξεκινήσουν τον κύκλο της απάτης.
Σε ένα μόνο κύκλωμα, 5-6 υψηλά πρόσωπα (κάποια και μέσα από τη φυλακή ακόμα) κινούν τα νήματα: με μια εντολή τους, εκατοντάδες εικονικές εταιρείες ανοιγοκλείνουν καθημερινά με λίγα «κλικ» στο ΓΕΜΗ και στην Εφορία, επιταγές αλλάζουν χέρια, τιμολόγια ανεβοκατεβαίνουν στο myDATA.